Seðlabanki Íslands kannaði væntingar markaðsaðila dagana 4. til 6. maí sl. Leitað var til 38 markaðsaðila á skuldabréfamarkaði, þ.e. banka, lífeyrissjóða, verðbréfa- og fjárfestingarsjóða, verðbréfamiðlana, fyrirtækja með starfsleyfi til eignastýringar og tryggingafélaga. Svör fengust frá 26 aðilum og var svarhlutfallið því 68%.
Helstu niðurstöður
Niðurstöður könnunarinnar gefa til kynna að markaðsaðilar vænti meiri verðbólgu næsta árið en í síðustu könnun í janúar, en gera þó ráð fyrir að verðbólga hjaðni tiltölulega hratt í byrjun næsta árs. Miðað við miðgildi svara vænta þeir að verðbólga verði 3,9% eftir eitt ár sem er 0,2 prósentum meira en í síðustu könnun. Væntingar markaðsaðila lengra fram á veginn eru aftur á móti óbreyttar frá því í janúar og gera þeir ráð fyrir að verðbólga verði 3,1% eftir tvö ár, að meðaltali 3,2% næstu fimm ár og 3% að meðaltali á næstu tíu árum. Þá búast markaðsaðilar við því að gengi krónunnar gagnvart evru verði svipað eftir eitt ár og það var þegar könnunin var framkvæmd.
Markaðsaðilar vænta þess að meginvextir Seðlabankans verði heldur hærri en þeir gerðu ráð fyrir í janúar. Miðað við miðgildi svara í könnuninni gera þeir ráð fyrir að meginvextir hækki um 0,25 prósentur á núverandi ársfjórðungi í 7,75%, en í síðustu könnun áttu þeir von á að vextir yrðu 7%. Þeir gera ráð fyrir að meginvextir haldist óbreyttir út árið en taki að lækka á ný á fyrsta fjórðungi næsta árs. Þá búast þeir við því að meginvextir verði 6% eftir tvö ár en í síðustu könnun gerðu þeir ráð fyrir 5,75% vöxtum.
Hlutfall svarenda sem taldi taumhald peningastefnunnar of laust var 27% og jókst úr 10% milli kannana þrátt fyrir hækkun vaxta Seðlabankans í mars. Á móti fækkaði þeim sem taldi taumhaldið of þétt milli kannana í 42% en hlutfallið var 55% í síðustu könnun. Þeim fækkaði einnig sem taldi taumhaldið hæfilegt í 31% úr 35% í janúar.
Heildardreifing svara markaðsaðila um væntingar til verðbólgu eftir eitt og tvö ár minnkaði milli kannana en jókst til annarra tímalengda. Heildardreifing svara um væntingar um þróun meginvaxta jókst milli kannana fyrir svör um næstu þrjá ársfjórðunga en minnkaði hins vegar þegar spurt var um væntingar til vaxta eftir tvö ár.
Markaðsaðilar voru einnig spurðir um mat þeirra á jafnvægisraunvöxtum. Þar er átt við hvaða innlenda raunvaxtastig til lengri tíma myndi leiða til þess að framleiðsla þjóðarbúsins væri í takt við langtímaframleiðslugetu þess og verðbólga við verðbólgumarkmið Seðlabankans. Miðgildi svara var 2,5% og staðalfrávik 0,44 prósentur. Þessi spurning hefur verið borin upp fyrir þátttakendur í fjögur önnur skipti og til samanburðar var miðgildi svara 1,9% í maí 2023, 1% í ágúst 2020, 1,25% í maí 2019 og 3% í ágúst 2014.