Erlend staða þjóðarbúsins

Fjárhæðir eru í milljónum króna (m.kr.)

Gögnum um erlenda stöðu þjóðarbúsins er safnað í því skyni að mæla verðgildi fjáreigna innlendra aðila (kröfur á erlenda aðila) og skuldir þeirra við erlenda aðila. Seðlabankinn nýtir gögnin jafnframt í starfsemi sinni.

Hagskýrslugerð um erlenda stöðu þjóðarbúsins er í samræmi við staðal Alþjóðagjaldeyrissjóðsins (IMF) „Balance of Payments and International Investment Position Manual, 6th edition“ (BPM6). Staðallinn skilgreinir framsetningu, aðferðafræði, verðmat og hugtök.

Grundvöllur upplýsingasöfnunar, uppgjörs og birtingar beinnar fjárfestingar á sér stoð í IX. kafla laga nr. 92/2019 um Seðlabanka Íslands og í lögum um gjaldeyrismál nr. 70/2021. Þessi lög (og viðkomandi reglugerðir og reglur Seðlabanka Íslands nr. 861/2022 um almenna tilkynningarskyldu samkvæmt lögum um gjaldeyrismál) kveða á um upplýsingaskyldu innlendra aðila og trúnaðarskyldu starfsmanna Seðlabankans um gögnin sem safnað er til hagskýrslugerðar.

Erlend staða þjóðarbúsins sýnir, við lok hvers ársfjórðungs, verðgildi erlendra fjáreigna innlendra aðila og skuldir þeirra við erlenda aðila. Munurinn á eignum og skuldum er hrein staða þjóð­ar­búsins og táknar hún þá annað hvort hreina eign eða hreina skuld við erlenda aðila.

Upplýsingar um erlenda stöðu þjóðarbúsins eru fengnar frá viðskiptabönkum, öðrum fjármálafyrirtækjum og lánastofnunum, Seðlabankanum og stærri fyrirtækjum. Auk þess er stuðst við gögn frá ríkisskattstjóra og ársreikningaskrá.

Nýjustu tölur eru ávallt bráðabirgðatölur og geta tekið breytingum berist ný gögn frá skilaaðilum.

Hagtölurnar fylgja fastri endurskoðunaráætlun þar sem áður birtar tölur eru endurskoðaðar eftir því sem upplýsingar berast. Berist nýjar upplýsingar sem hafa þýðingarmikil áhrif á hagtölurnar er leitast við að uppfæra hagtölurnar sem fyrst. Áætlunin er í töflunni hér að neðan.

Einnig er framkvæmd meiriháttar endurskoðun (e. benchmark revision) á 5 ára fresti.

Leiðbeiningar fyrir skilaaðila er að finna í gagnaskilakerfi Seðlabanka Íslands.